מנחם־מענדל פֿון יעהופּעץ צו זײַן װײַב שײנע־שײנדל אין כּתרילעװקע
27
לזוגתי היקרה החכמה הצנועה מרת שײנע־שײנדל שתּחי′!
ראשית בין איך דיר מודיע, אַז איך בין ב־ה בקװ־החײם והשלום,
השם־יתברך זאָל העלפֿן, אַז מען זאָל תּמיד האָרכן אײנס פֿון דאָס אַנדערע נאָר
גוטס מיט בשׂורות־טובֿות ישועות־ונחמות בתּוך כּלל־ישׂראל ― אָמן.
והשנית זײַ װיסן, זוגתי היקרה, אַז איך בין אין יעהופּעץ! דאָס הײסט,
ניט אין יעהופּעץ גופֿא, נאָר בײַ יעהופּעץ, אױף יענער זײַט יעהופּעץ, אױף
דער סלאָבאָדקע, װאָס רעכנט זיך טשערניגאָװער גובערניע. װעסטו דאָך פֿרעגן
מסתּמא: װאָס טו איך דאָ? ― צוליב בײליסן! אַלע שרײַבערס פֿון דער גאַנצער
װעלט זענען זיך צונױפֿגעפֿאָרן אַהער צוליב בײליסן, און איך אױך בתוכם,
און מען הערט דאָ מער ניט, נאָר בײליס און בײליס און בײליס ― אַ הצלחה
פֿון אַ מענטשן! עס האָט זיך מיר אַפֿילו ניט געחלומט איך זאָל אױסװאַקסן
פּלוצעם אין יעהופּעץ, איך װאָלט בעסער, גלײב מיר, געװאָלט זײַן איצט אין דער
הײם, טאַקע בײַ אײַך אין כּתרילעװקע מײן איך, זיך זען מיט דיר, זוגתי היקרה,
און מיט די קינדערלעך זאָלן געזונט זײַן, און מיט דער גאַנצער משפּחה ― אַזאַ
צײַט ניט געזען זיך! נישט מער, איך בין אין דעם פּונקט אַזױ פֿיל שולדיק, װי
בײליס איז שולדיק, װעסטו הערן אַ מעשׂה.
אַ האַלבע מינוט פֿאַר מײַן אָפּפֿאָרן פֿון װין פֿונעם קאָנגרעס, איך בין שױן
געװען געפּאַקט צו דער נסיעה, קומט מיר אָן אַ דעפּעש, אַ סטראָטשנע [строчне: דרינגלעך],
פֿון דער רעדאַקציע:
„נעפּרעמענאָ סיו מינוטו פּאָיעזשײַטיע יעהופּעץ דיעלאָ בײליס
[непременно сию минуту поезжайте егупец дело бейлис: איר מוזט אין דער דאָזיקער
מינוט פֿאָרן קײן יעהופּעץ: די אַפֿערע פֿון בײליסן]“.
באַקומען אַזאַ באָמבע, בין איך געבליבן געפּלעפֿט: ערשטנס, װאָס קאָן מען
מיך דאַרפֿן אין יעהופּעץ און װאָס פֿאַר אַ מחותּן בין איך מיט בײליסן? און
צװײטנס, װי קאָן איך מיך װײַזן אין יעהופּעץ ― װוּ האָב איך אַ
פּראַװאָזשיטעלסטװע? גײ איך און קלאַפּ אַװעק אַ דעפּעש אין דער רעדאַקציע, אױך אַ
סטראָטשנע:
|
|
mnHm-mendl fun yehupets tsu zayn vayb sheyne-sheyndl in KTrilevke
27
lzugosi hikrh hkhokhme htsnueh mores sheyne-sheyndl shWHi′!
reyshes bin ikh dir moydiye, az ikh bin b-h bkv-hakhayem uhshlum,
hshm-yisborekh zol helfn, az men zol tomed horkhn eyns fun dos andere nor
guts mit bsures-tuBuT yeshues-unHmuT btokh Kll-yisroel ― omeyn.
vehasheynes zay visn, zugosi hikrh, az ikh bin in yehupets! dos heyst,
nit in yehupets gufe, nor bay yehupets, oyf yener zayt yehupets, oyf
der slobodke, vos rekhnt zikh tshernigover gubernye. vestu dokh fregn
mistome: vos tu ikh do? ― tsulib beylisn! ale shraybers fun der gantser
velt zenen zikh tsunoyfgeforn aher tsulib beylisn, un ikh oykh besoykhem,
un men hert do mer nit, nor beylis un beylis un beylis ― a hatslokhe
fun a mentshn! es hot zikh mir afile nit gekholemt ikh zol oysvaksn
plutsem in yehupets, ikh volt beser, gleyb mir, gevolt zayn itst in der
heym, take bay aykh in KTrilevke meyn ikh, zikh zen mit dir, zugosi hikrh,
un mit di kinderlekh zoln gezunt zayn, un mit der gantser mishpokhe ― aza
tsayt nit gezen zikh! nisht mer, ikh bin in dem punkt azoy fil shuldik, vi
beylis iz shuldik, vestu hern a mayse.
a halbe minut far mayn opforn fun vin funem kongres, ikh bin shoyn
geven gepakt tsu der nesiye, kumt mir on a depesh, a strotshne [стро�^oyне:
dringlekh],
fun der redaktsye:
"nepremeno syu minutu poyezhaytye yehupets dyelo beylis
[непременно сию минуту поезжайте егупец
дело бейлис: ir muzt in der doziker
minut forn keyn yehupets: di afere fun beylisn]''.
bakumen aza bombe, bin ikh geblibn gepleft: ershtns, vos kon men
mikh darfn in yehupets un vos far a mekhutn bin ikh mit beylisn? un
tsveytns, vi kon ikh mikh vayzn in yehupets ― vu hob ikh a
pravozhitelstve? gey ikh un klap avek a depesh in der redaktsye, oykh a
strotshne:
|
מנחם־מענדל פֿון יעהופּעץ צו זײַן װײַב שײנע־שײנדל אין כּתרילעװקע
27
לזוגתי היקרה החכמה הצנועה מרת שײנע־שײנדל שתּחי′!
<<ראשית>> בין איך דיר מודיע, אַז איך בין ב־ה בקװ־החײם והשלום,
השם־יתברך זאָל העלפֿן, אַז מען זאָל תּמיד האָרכן אײנס פֿון דאָס אַנדערע נאָר
גוטס מיט בשׂורות־טובֿות ישועות־ונחמות בתּוך כּלל־ישׂראל ― אָמן.
<<והשנית>> זײַ װיסן, זוגתי היקרה, אַז איך בין אין יעהופּעץ! דאָס הײסט,
ניט אין יעהופּעץ גופֿא, נאָר בײַ יעהופּעץ, אױף יענער זײַט יעהופּעץ, אױף
דער סלאָבאָדקע, װאָס רעכנט זיך טשערניגאָװער גובערניע. װעסטו דאָך פֿרעגן
מסתּמא: װאָס טו איך דאָ? ― צוליב בײליסן! אַלע שרײַבערס פֿון דער גאַנצער
װעלט זענען זיך צונױפֿגעפֿאָרן אַהער צוליב בײליסן, און איך אױך בתוכם,
און מען הערט דאָ מער ניט, נאָר בײליס און בײליס און בײליס ― אַ הצלחה
פֿון אַ מענטשן! עס האָט זיך מיר אַפֿילו ניט געחלומט איך זאָל אױסװאַקסן
פּלוצעם אין יעהופּעץ, איך װאָלט בעסער, גלײב מיר, געװאָלט זײַן איצט אין דער
הײם, טאַקע בײַ אײַך אין כּתרילעװקע מײן איך, זיך זען מיט דיר, זוגתי היקרה,
און מיט די קינדערלעך זאָלן געזונט זײַן, און מיט דער גאַנצער משפּחה ― אַזאַ
צײַט ניט געזען זיך! נישט מער, איך בין אין דעם פּונקט אַזױ פֿיל שולדיק, װי
בײליס איז שולדיק, װעסטו הערן אַ מעשׂה.
אַ האַלבע מינוט פֿאַר מײַן אָפּפֿאָרן פֿון װין פֿונעם קאָנגרעס, איך בין שױן
געװען געפּאַקט צו דער נסיעה, קומט מיר אָן אַ דעפּעש, אַ סטראָטשנע [строчне: דרינגלעך],
פֿון דער רעדאַקציע:
„נעפּרעמענאָ סיו מינוטו פּאָיעזשײַטיע יעהופּעץ דיעלאָ בײליס
[непременно сию минуту поезжайте егупец дело бейлис: איר מוזט אין דער דאָזיקער
מינוט פֿאָרן קײן יעהופּעץ: די אַפֿערע פֿון בײליסן]“.
באַקומען אַזאַ באָמבע, בין איך געבליבן געפּלעפֿט: ערשטנס, װאָס קאָן מען
מיך דאַרפֿן אין יעהופּעץ און װאָס פֿאַר אַ מחותּן בין איך מיט בײליסן? און
צװײטנס, װי קאָן איך מיך װײַזן אין יעהופּעץ ― װוּ האָב איך אַ
פּראַװאָזשיטעלסטװע? גײ איך און קלאַפּ אַװעק אַ דעפּעש אין דער רעדאַקציע, אױך אַ
סטראָטשנע:
|